Een uitkering en dan?

Een uitkering en dan?

Wat u moet weten als u een uitkering ontvangt

Op deze pagina vindt u informatie over:


De verplichtingen die horen bij een uitkering

Arbeidsverplichting 

Als u een uitkering ontvangt bent u verplicht ervoor te zorgen dat u zo spoedig mogelijk weer aan het werk gaat en op deze wijze uw inkomen zelf kunt verdienen. Meer informatie over wat dit betekent vindt u op de pagina Arbeidsverplichtingen. Als u niet aan deze verplichtingen voldoet, kan de gemeente uw uitkering verlagen of  stopzetten.

Inlichtingenplicht

Als u een uitkering van de Dienst ontvangt bent u verplicht om alle wijzigingen in uw financiële en leefsituatie mét bewijsstukken direct schriftelijk door te geven aan de Dienst. Onder andere de volgende wijzigingen moet u melden:

  • Wanneer u werk vindt,
  • Bij een wijziging in uw financiële situatie (zoals inkomen uit een erfenis),
  • Een wijziging in uw woonsituatie (bijvoorbeeld een verhuizing, samenwonen en/of kind uit huis),
  • Wanneer en hoe lang u met vakantie gaat,
  • Inkomsten uit werk.

Het niet nakomen van deze verplichtingen noemen we officeel schending van de inlichtingenplicht, oftewel: fraude.

Voor het doorgeven van wijzigingen in uw situatie kunt het Mutatieformulier gebruiken. Wijzigingen in uw inkomen meldt u met het Inkomstenformulier. Beide formulieren kunt u vanaf deze pagina downloaden.

Wet Taaleis

Per 1 januari 2016 is de wet Taaleis ingevoerd. De wet Taaleis stelt dat uitkeringsgerechtigden een bepaald taalniveau moeten beheersen. De regering heeft de wet Taaleis ingevoerd omdat het beheersen van de Nederlandse taal erg belangrijk is voor maatschappelijke participatie en voor het vinden en houden van werk. Het niveau waaraan een uitkeringsgerechtigde moet voldoen heet officieel 1F/A2. Dit is hetzelfde niveau als het taalniveau na 8 jaar basisonderwijs en de Taaleis bij een inburgeringsexamen. Meer informatie over dit taalniveau vindt u hier.

De Taaleis geldt sinds 1 januari 2016 voor alle nieuwe aanvragers van een bijstandsuitkering. Vanaf 1 juli 2016 geldt de wet Taaleis ook voor inwoners die voor 1 januari 2016 al een bijstandsuitkering ontvingen.

Een slechte beheersing van de Nederlandse taal heeft geen invloed op de uitkeringsaanvraag en op het recht op een uitkering. Alleen als blijkt dat de uitkeringsaanvrager niet bereid is om moeite te doen voor het leren van de taal, kan op termijn de uitkering verlaagd of zelfs beëindigd worden.


Formulieren

Wanneer u een uitkering van de Dienst ontvangt, krijgt u te maken met verschillende formulieren: het Statusformulier, het Mutatieformulier en het Inkomstenformulier. Op de pagina Uitkeringsformulieren staat waar u ze voor gebruikt.


Inkomsten naast uw uitkering

Heeft u een bijstandsuitkering en ontvangt u ook andere inkomsten? Bijvoorbeeld omdat u een paar uur per week werkt of een andere uitkering ontvangt? Dan moet u deze extra inkomsten altijd doorgeven aan de Dienst. De Dienst moet namelijk onderzoeken of deze inkomsten gevolgen hebben voor uw uitkering.

Wat moet u doen als u andere inkomsten gaat ontvangen? 

Geef met een mutatieformulier door dat u inkomsten gaat ontvangen. Bijvoorbeeld dat u werk heeft waar u salaris voor ontvangt. Of dat u een WW-uitkering gaat ontvangen. U kunt het mutatieformulier op twee manieren invullen en opsturen:

Wat moet u doen als uw inkomsten niet iedere maand even hoog zijn?

  • Heeft u wisselende inkomsten? Dan ontvangt u van ons iedere maand een inkomstenformulier.
  • Vul dit formulier iedere maand volledig in. Ook als u in die maand geen inkomsten heeft ontvangen. Wij kunnen uw uitkering pas uitbetalen als wij uw inkomstenformulier ontvangen hebben!
  • Stuur ook de gevraagde bewijsstukken met het formulier mee.
  • Op het formulier staat de datum waarop het formulier uiterlijk bij ons ingeleverd moet zijn. Stuurt u het formulier later op? Dan kan dit betekenen dat uw uitkering later wordt uitbetaald.

Wat moet u doen als u niet precies weet hoeveel inkomsten u heeft?

Heeft u nog geen loonstrookje of ander bewijs van uw inkomsten ontvangen voordat u het inkomstenformulier op moet sturen? Geef dan een schatting door op het inkomstenformulier. Dat doet u zo:

  • Vul het aantal uren in dat u gewerkt heeft en nog gaat werken in de betreffende maand.
  • Vul ook het netto uurloon in dat u ontvangt.
  • Met deze gegevens wij een schatting van uw inkomsten.
  • Stuur uw salarisspecificatie alsnog op zodra u deze ontvangen heeft. Wij kunnen dan uw uitkering definitief berekenen. Zijn uw inkomsten lager dan verwacht? Dan zullen wij te veel gekorte inkomsten aan u terugbetalen.

Wat moet u doen als u geen inkomsten meer gaat ontvangen?

Heeft u binnenkort geen inkomsten meer? Dan kunt u dat aangeven op het inkomstenformulier.


Een bijstandsuitkering en een eigen huis

Ook als u in een koopwoning woont kunt u bijstand aanvragen, zonder dat u het huis hoeft te verkopen. Het hangt onder andere van het eigen vermogen in uw woning af of u voor bijstand in aanmerking komt, of voor een krediethypotheek. Lees meer over bijstand en een eigen woning of woonboot.


Vakantie en/of verblijf in het buitenland

Als u een uitkering ontvangt mag u op vakantie, maar daar geleden een aantal regels voor. Lees meer over bijstand en vakantie.


Zorgverzekering

Iedere inwoner van Nederland van 18 jaar en ouder is verplicht om een zorgverzekering af te sluiten. De Dienst heeft voor uitkeringsgerechtigden en overige minima een contract met Zorgverzekeraar de Friesland afgesloten. Mensen met een inkomen tot of vlak boven de bijstandsnorm kunnen zo een gunstige collectieve aanvullende verzekering afsluiten. Lees meer over de AV-Frieso.


Zorgtoeslag en huurtoeslag

Heeft u een inkomen op of iets boven bijstandsniveau? Dan kunt u in aanmerking komen voor zorg- en/of huurtoeslag.


Beslag op uw uitkering

Als u een rekening niet op tijd betaalt, kan een schuldeiser naar de rechter stappen. De rechter doet dan een uitspraak. Dat heet een vonnis. Staat in het vonnis dat u de rekening moet betalen, maar doet u dat niet? Dan voert een deurwaarder het vonnis uit.

De deurwaarder komt bij u langs om het vonnis te overhandigen. U kunt dan proberen om een betalingsregeling te treffen. Lukt dat niet? Dan mag de deurwaarder beslag leggen op uw uitkering. De deurwaarder krijgt dan een deel van uw uitkering. Daarmee wordt uw schuld betaald.

Sommige schuldeisers hebben geen vonnis van de rechter nodig om beslag te leggen op uw uitkering. Dit zijn bijvoorbeeld de gemeente, UWV, DUO, CJIB en de Belastingdienst.

De beslagvrije voet: het bedrag dat u zelf mag houden

U heeft geld nodig om uw vaste lasten te betalen. Een deurwaarder kan daarom geen beslag leggen op uw volledige uitkering. U mag een deel van uw uitkering houden. Het gedeelte dat u zelf mag houden heet de beslagvrije voet.  De beslagvrije voet is niet voor iedereen gelijk. De hoogte hangt onder andere af van uw persoonlijke situatie. Er wordt gekeken naar:

  • uw gezinssamenstelling
  • de hoogte van uw inkomen
  • teruggaven/toeslagen van de belastingdienst
  • uw zorgkosten
  • uw woonlasten

Op www.uwbeslagvrijevoet.nl kunt u berekenen hoe hoog de beslagvrije voet in uw situatie ongeveer is.

Wat moet u doen als een deurwaarder beslag legt op uw uitkering?

  • Geef zo veel mogelijk informatie aan de deurwaarder. Dat kan u geld schelen!

    De deurwaarder heeft informatie nodig om uw beslagvrije voet te berekenen. U krijgt van de deurwaarder een formulier om uw gegevens in te vullen. Hiermee kan de  beslagvrije voet worden berekend. Zonder die informatie krijgt u vaak een lager bedrag dan waar u recht op heeft. Geef daarom alle informatie die de deurwaarder vraagt. Dat kan u geld schelen!

  • Geef veranderingen door aan uw deurwaarder. Zo heeft u altijd de juiste beslagvrije voet.

    Verandert er tussentijds iets in uw situatie? Geef dit door aan de deurwaarder. Uw beslagvrije voet wordt dan aangepast. Als u geen gegevens doorgeeft aan de deurwaarder zal hij of zij een standaardberekening toepassen. Uw beslagvrije voet kan daardoor te laag berekend zijn.

  • Neem bij vragen contact op met uw deurwaarder

    Bent u het niet eens met de beslaglegging? Vindt u dat er te veel geld op uw uitkering wordt ingehouden? Of heeft u vragen? Dan moet u zelf contact opnemen met de deurwaarder.


Beëindiging van uw uitkering

De Dienst beëindigt uw uitkering als u geen recht meer hebt op een uitkering. Dat kan zijn:

  • als u verhuist naar een andere gemeente buiten het werkgebied van de Dienst;
  • als uw inkomsten gelijk of hoger zijn dan de voor u geldende bijstandsnorm. Bijvoorbeeld doordat u meer inkomsten uit werk heeft of doordat uw situatie veranderd is waardoor een andere bijstandsnorm op uw situatie van toepassing is.
  • als u zich niet houdt aan de arbeidsverplichtingen of inlichtingenplicht.

Als uw uitkering wordt beëindigd dan houdt de Dienst een beëindigingsonderzoek. De Dienst onderzoekt dan vanaf welke datum u geen recht meer heeft op een uitkering, of u nog vakantiegeld tegoed heeft en of de Dienst nog vorderingen heeft op u. Is uw uitkering niet tijdig beëindigd en hebt u daardoor teveel uitkering ontvangen, dan wordt het teveel van u teruggevorderd.

Als u binnen het werkgebied van de Dienst naar een andere gemeente verhuist wordt uw uitkering officieel wel beëindigd. Is er in uw situatie verder niets gewijzigd, dan wordt de uitkering in een verkorte procedure meteen weer opgestart in de nieuwe gemeente. U ontvangt hierover een wijzigingsbeschikking (besluit).


Uitkeringsfraude: schending van de inlichtingenplicht

Uitkeringsfraude betekent dat u tegen de overheid niet eerlijk bent over uw (financiële) situatie. Officieel heet dat verwijtbare schending van de inlichtingenplicht of valsheid in geschrifte. Wie betrapt wordt op fraude met uitkeringen, moet een hoge boete betalen. De boete is namelijk even hoog als het bedrag dat de fraudeur onterecht gekregen heeft. Ontvangt u een hogere uitkering dan waar u recht op heeft? Dan moet u dat dus dubbel terugbetalen. Op de pagina Uitkeringsfraude leest u meer over schending van de inlichtingenplicht en boetes.


De Dienst controleert de gegevens die u verstrekt

Om na te gaan of u nog recht heeft op een uitkering op grond van de Participatiewet of de IOAW, voert de Dienst controles en steekproeven uit op de gegevens die u (heeft) verstrekt. Zo worden de gegevens onder andere vergeleken met die van de Belastingdienst, het UWV Werkbedrijf en het Inlichtingenbureau. Daarnaast kan er een heronderzoek worden ingesteld naar de rechtmatigheid van de uitkering. Dit wordt steekproefsgewijs gedaan of wanneer de Dienst vragen heeft over uw recht op een uitkering.


De Dienst gaat zorgvuldig om met uw persoonlijke gegevens

Als u een uitkering aanvraagt, maakt de Dienst een persoonlijk (digitaal) dossier aan waarin alle stukken worden bewaard die te maken hebben met uw aanvraag. De Dienst is daarbij gebonden aan strikte privacy-regels. Daarover kunt u meer lezen op de pagina e Dienst is daarbij gebonden aan strikte privacy-regels. Daarover kunt u meer lezen op de pagina Privacy.


Meer informatie

Onder de knop Werk en Inkomen bovenaan deze pagina vindt u nog veel meer informatie over bijstandsuitkeringen en wat daarbij komt kijken. Heeft u vragen en kunt u het antwoord niet vinden op deze site? Neem dan contact op met de Dienst.